I kēia mau lā, ʻo ka hoʻokaʻawale waiwai honua e ulu nui ana, ua lilo ka nīnau "ʻO wai ka waiwai paʻa o ka ʻāina ka hoʻopukapuka kālā kūpono loa?" i mea e pale ʻole ʻia ai no nā mea hoʻopukapuka kālā he nui. I ka wā ma mua, ua manaʻo ʻia ka waiwai paʻa he waiwai paʻa, haʻahaʻa ka pilikia; akā naʻe, i kēia lā, me nā loli o nā uku paneʻe, ka neʻe ʻana o ke kūlanakauhale, ka hoʻopaʻa ʻana a i ʻole ka hoʻokuʻu ʻana i nā kulekele, a me nā mākeke hoʻolimalima a me ke kūʻai aku e loli mau ana ma nā ʻāina like ʻole, ua ʻoi aku ka ʻokoʻa o nā hoʻihoʻi waiwai. Me ka ʻole o ka noiʻi mua, maʻalahi ka nānā wale ʻana i ka manaʻo papau o ke "kūʻai ʻana i kahi waiwai a me ka hōʻiliʻili ʻana i ka uku hoʻolimalima," me ka nānā ʻole i nā ʻokoʻa koʻikoʻi ma waena o nā ʻāina e pili ana i nā ʻauhau, nā kumukūʻai paʻa, nā helu hakahaka, a me nā ʻano heluna kanaka e hiki mai ana.
Mai kahi kuanaʻike hoʻopukapuka kālā, loaʻa nui nā hoʻihoʻi waiwai mai nā ʻano ʻelua: ka loaʻa kālā hoʻolimalima (kahe kālā) a me ka piʻi ʻana o ka waiwai (nā loaʻa kālā). ʻO nā ʻano hoʻokele waiwai o nā ʻāina like ʻole, nā ʻano hoʻololi kālā, nā ʻōnaehana kānāwai, nā helu kūlanakauhale, a me nā loli lako e hoʻololi i ka hui pū ʻana o kēia mau ʻano hoʻihoʻi ʻelua. No ka hoʻokō ʻana i nā hoʻihoʻi kiʻekiʻe aʻe, ʻo ke kī ʻaʻole ia e kālele i nā helu hua o ka ʻāina i ʻoi aku ka kupaianaha, akā e loiloi inā hiki i ka ʻāina āu e makemake ai ke hoʻomau i kēia mau hoʻihoʻi, ma mua o ka mālama wale ʻana iā lākou no hoʻokahi a ʻelua paha mau makahiki.
Hoʻokele waiwai paʻa vs. ulu wikiwiki
Hiki ke hoʻokaʻawale nui ʻia nā mākeke waiwai paʻa ma nā ʻāina like ʻole i ʻelua mau ʻano: paʻa a me ka ulu ʻana.
ʻO nā ʻāina paʻa (e like me nā ʻāpana o ʻEulopa Komohana, Iapana, a me Australia) hāʻawi i nā hoʻihoʻi hoʻolimalima paʻa, akā lohi ka piʻi ʻana o ke kumukūʻai. Aia ko lākou pono i ka hiki ke wānana a me ka pilikia palena. ʻO nā ʻāina i hoʻolālā ʻia e ulu (e like me nā ʻāpana o ʻAsia Hikina Hema, ka Hikina Waena, a me ʻAmelika Latina) hāʻawi i ka hiki ke piʻi aʻe ke kumukūʻai, a ʻoi aku ka hoihoi o nā hua hoʻolimalima, akā ʻike lākou i ka nui o ka loli a me nā loli kulekele pinepine.
ʻO ke koho ʻana i ka mea e hāʻawi ana i nā "hoʻihoʻi kiʻekiʻe" e pili ana i ka mea āu e hoʻoikaika ai i ke kūpaʻa a i ʻole ka ulu ʻana i ka wā e hiki mai ana. ʻO nā hoʻihoʻi kiʻekiʻe e hōʻike pinepine i ka loli nui, ʻoiai ʻo ka pilikia haʻahaʻa e hele mai me nā hoʻihoʻi haʻahaʻa. ʻAʻole ʻelua o lākou i ʻoi aku ka maikaʻi a ʻoi aku ka maikaʻi ʻole; aia ia i ka mea e kūlike me kāu mau pahuhopu hoʻopukapuka kālā.
Pili ka loaʻa kālā hoʻolimalima i ka lako a me ke koi
ʻO ka hōʻailona koʻikoʻi loa no ka hoʻoholo ʻana i ka loaʻa kālā hoʻolimalima ʻo ia ka pilina o ka lako a me ke koi.
- Ke hoʻomau ka piʻi ʻana o ka heluna kanaka o nā kūlanakauhale a ʻaʻole lawa ka lako o ka hale, e piʻi maoli ka uku hoʻolimalima, a e kiʻekiʻe aʻe ka loaʻa kālā hoʻolimalima.
- Inā wikiwiki loa ka lako hale hou a nui loa ke kūkulu ʻana, ʻoiai inā ikaika ka hoʻokele waiwai holoʻokoʻa o ka ʻāina, e huki ʻia nā uku hoʻolimalima i lalo e ka "lako e ʻoi aku ana ma mua o ke koi."
No laila, ʻo nā ʻāina me nā uku hoʻolimalima kiʻekiʻe e kaʻana like i kahi ʻano like: ka ulu wikiwiki ʻana o ka hoʻokele waiwai a me ka heluna kanaka, a i ʻole ka nui o ka poʻe kamaʻāina haole. I ka ʻaoʻao ʻē aʻe, inā kū mālie a emi paha ka heluna kanaka o kahi ʻāina, ʻaʻohe mea nui ka nui o ka "hoʻihoʻi kiʻekiʻe" i hoʻolaha ʻia, e paʻakikī ke hoʻomau i ka wā lōʻihi.
ʻO ka hiki ke hoʻonui i ka waiwai ma muli o ke kulekele
ʻAʻole hiki mai ka piʻi ʻana o ka waiwai ma muli o ka ʻea ʻole; hilinaʻi pinepine ia i ke ʻano o ke aupuni i ka hoʻomohala ʻana i ke kūlanakauhale, ka lako ʻāina, a me nā kulekele hale.
- Inā kāohi ke aupuni i ka hoʻopukapuka kālā haole ma ka waiwai paʻa, hoʻokiʻekiʻe i nā ʻauhau waiwai, a hoʻoikaika paha i nā lula, e emi ana ka hoihoi i nā hoʻopukapuka kālā, a e lohi ana ka nui o ka piʻi ʻana o ka waiwai.
- Inā hoʻolaha ke aupuni i nā ʻoihana hana, nā ʻoihana ʻenehana, a i ʻole nā hoʻokele waiwai o ke awa a me ka mākaʻikaʻi, a mālama i ka lako ʻāina paʻa, a laila e piʻi nui aʻe ana ke kumukūʻai o nā hale.
I nā huaʻōlelo ʻē aʻe, ʻo nā ʻāina mahalo nui e hāʻule pinepine i ʻekolu mau ʻano:
1) Nā hoʻokele waiwai e ulu wikiwiki ana
2) Nā kūlanakauhale nui me ka lako palena
3) Nā kulekele kūpono a i ʻole ke komo maʻalahi no ka hoʻopukapuka kālā haole
Nānā wale ka nui o nā mea hoʻopukapuka kālā i "ka nui o ke piʻi ʻana o nā kumukūʻai hale," me ka nānā ʻole i kēlā kulekele ke kumu nui.
He mea koʻikoʻi nā kumukūʻai ʻauhau
ʻIke ʻia paha he mea hoihoi nā hoʻihoʻi waiwai ma nā ʻāina he nui, akā hiki i nā ʻauhau ke hoʻopau nui i kēlā mau hoʻihoʻi.
Eia kēia:
- ʻAuhau kūʻai
- Dute kuʻi
- ʻAuhau kālā hoʻolimalima
- He waiwai waiwai
- Loaʻa nā waiwai waiwai
- Ka uku hoʻonui haole
Hiki i nā kumukūʻai paʻa kiʻekiʻe ke hoʻemi i nā hoʻihoʻi ʻupena me nā hua hoʻolimalima maikaʻi. ʻIke pinepine ʻia nā ʻāina me nā ʻauhau kiʻekiʻe e palekana a moakāka, akā ʻaʻole pono kiʻekiʻe nā hoʻihoʻi ʻupena; i ka ʻaoʻao ʻē aʻe, ʻoi aku ka liʻiliʻi o ka hakahaka ma waena o nā hoʻihoʻi maʻamau a me nā hoʻihoʻi maoli i nā ʻāina me nā ʻauhau haʻahaʻa.
ʻAʻole hiki ke hoʻowahāwahā ʻia ka hopena o ka uku hoʻololi
I ka hoʻopukapuka waiwai paʻa ma waena o nā palena ʻāina, ʻoi aku ka nui o nā kumukūʻai pānaʻi ma mua o ka loaʻa kālā hoʻolimalima. Inā kūʻai ʻoe i ka waiwai ma kahi ʻāina nona ka emi ʻana o ke kālā i kahi manawa lōʻihi, hiki ke hoʻopau loa ʻia ka piʻi ʻana o ka waiwai o ka waiwai e nā pohō kumukūʻai pānaʻi; i ka ʻaoʻao ʻē aʻe, inā paʻa ke kālā a piʻi paha i kahi manawa lōʻihi, e hoʻonui ʻia nā hoʻihoʻi.
Hoʻopoina pinepine nā mea hoʻopukapuka kālā i kēia, akā ʻo ia kekahi o nā mea kūpono loa a koʻikoʻi hoʻi i ka hoʻokaʻawale waiwai honua.
ʻO wai nā ʻāina e hāʻawi ana i nā "hoʻihoʻi kiʻekiʻe"?
I ka hōʻuluʻulu manaʻo, ʻo nā ʻāina i hāʻawi i nā hoʻihoʻi kiʻekiʻe i nā makahiki i hala iho nei e kaʻana like i nā ʻano penei:
- Ka ulu wikiwiki ʻana o ka hoʻokele waiwai
- Ka nui o ke komo ʻana mai o nā kamaʻāina haole
- Lako hale paʻa
- ʻAuhau a me nā uku haʻahaʻa
- Nā kālā paʻa
- Nā kulekele maikaʻi
No laila, ʻo kekahi mau ʻāina ʻo ʻAsia Hikina Hema, kekahi mau wahi hoʻokele waiwai kūʻokoʻa ma ka Hikina Waena, a me kekahi mau kūlanakauhale e hoʻomau nei i ko lākou pae hoʻonui ʻana, ʻoi aku ka nui o ka hāʻawi ʻana i ka hui pū ʻana o nā "uku hoʻolimalima kiʻekiʻe + uku kiʻekiʻe." Eia nō naʻe, inā kūpono kēia iā ʻoe, ma muli ia o kou makemake i ka pilikia a me ka hiki ke paʻa.
Ma ke ao holoʻokoʻa, ʻaʻohe ʻāina e hiki ke mālama i ka ikaika ma nā ʻano āpau i ka wā lōʻihi. ʻO ka hoʻihoʻi kiʻekiʻe ke ʻano o nā pilikia kiʻekiʻe, ʻoiai ʻo ke kūpaʻa ke ʻano o nā hoʻihoʻi palena. I ka hoʻopukapuka kālā ʻana i nā waiwai paʻa ma waho, ʻo ka mea nui loa, ʻaʻole ia e alualu i nā ʻāina me nā "hoʻihoʻi kiʻekiʻe" i nā maka o haʻi, akā e ʻimi i kahi mākeke e kūlike me kāu pae hoʻopukapuka kālā, ka hoʻomanawanui pilikia, ka nui o ke kapikala, a me nā pahuhopu paʻa.
Inā ʻoe e hoʻoikaika i ke kūpaʻa, ka palekana, a me nā kānāwai maopopo, ʻoi aku ka kūpono o nā ʻāina i hoʻomohala ʻia; inā ʻoe e ʻimi nei i ka ulu ʻana a makemake e hoʻonui i nā loaʻa kālā, hiki i nā ʻāina e kū mai ana ke hāʻawi i nā manawa kūpono maikaʻi aʻe; inā ʻoe e mahalo i ke kahe kālā, ʻoi aku ka pono o ka noʻonoʻo ʻana i nā mākeke me nā uku hoʻolimalima kiʻekiʻe; inā ʻoe e hoʻoikaika i ka mālama ʻana i ka waiwai, ʻoi aku ka nui o ke koʻikoʻi o ke kūpaʻa o ka uku hoʻololi a me ka lako paʻa. He hoʻomanaʻo aloha i nā mea hoʻopukapuka kālā āpau: Pili ka hoʻopukapuka kālā i ka pilikia, e ʻoluʻolu e koho pono.
